Con bồ câu tự huyễn

1
5166

Một con bồ câu bị nhốt vào một cái lồng.

Chiếc lồng hoàn toàn kín, ngoại trừ một cửa sổ nhỏ được đóng lại. Ở bên ngoài cửa sổ này là khay thức ăn. Bên trong lồng có một cái nút bấm, mỗi khi con bồ câu mổ vào nút này, cửa sổ sẽ mở cho bồ câu thò đầu ra ngoài một lúc. Như dự đoán, sau vài lần mở cửa thành công, con bồ câu đã học được cách mổ vào nút bấm mỗi khi muốn mở cửa sổ.

Ở một chiếc lồng khác, người ta thay đổi cách thức mở cửa sổ. Thay vì liên kết với nút bấm, cửa sổ này tự động mở 20 giây một lần. Điều thú vị là, ở những lần đầu tiên, nếu trùng hợp cửa mở ngay lúc con bồ câu làm một hành động nào đó – ví dụ như vỗ cánh – thì nó sẽ tự huyễn hoặc là mỗi lần vỗ cánh thì cửa mở. Hành vi này được củng dần, vì bồ câu đã xem như đó là công thức thành công của chính nó rồi. Điều này được gọi là “Sự tự huyễn hoặc của con chim bồ câu” – the pigeon superstition.

Thí nghiệm này của B. F. Skinner được mô tả lại trong đoạn đầu của phim Mr. Nobody dưới đây:

Giờ thì, hãy thử nhìn lại “công thức thành công” của chính bạn. Liệu bạn có đang là chú chim bồ câu đang vỗ cánh liên hồi?

1 COMMENT

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.