Những anh hùng trong bóng tối: Alfred Wilm và hợp kim Duralumin

2
4624

Trong thời đại ngày nay, tốc độ được xem là một yếu tố then chốt, quyết định thành công trong nhiều công việc. Có cảm giác rằng cứ chậm một chút xíu thôi thì cả thế giới sẽ bỏ ta lại cả nghìn dặm rồi. Mặc dù vậy, không phải vô lý khi cổ nhân từng để lại câu “Dục tốc bất đạt”…

Đầu thế kỷ XX, nhân loại đứng trước nhu cầu tìm kiếm một loại vật liệu ưu việt. Thành quả lớn nhất thời bấy giờ – thép – tuy đã rất cứng và bền, nhưng lại đi kèm một nhược điểm lớn: quá nặng. Để chế tạo được những thứ như máy bay, người ta cần có một loại vật liệu đạt được độ bền cao nhưng phải đồng thời có được một khối lượng ưu việt nhất có thể. Ứng cử viên nặng ký nhất lúc bấy giờ chính là nhôm, vốn sở hữu một cân nặng chỉ bằng khoảng 1/3 thép. Tuy nhiên, vấn đề chính ở đây là chúng quá mỏng cơm, thách thức đặt ra cho giới khoa học là làm sao cho loại vật liệu này có thể cứng cựa hơn.

Năm 1906, một nhà khoa học người Đức có tên Alfred Wilm đã nảy ra một ý tưởng. Khi nhìn bằng mắt thường, các loại kim loại trông đều có vẻ đặc cứng như nhau. Tuy vậy, khi soi dưới cấu trúc của chúng dưới những thiết bị chuyên dụng, ta sẽ thấy sắp xếp của các nguyên tử rất khác nhau, đặc biệt là có rất nhiều khoảng trống. Bằng việc nấu chảy và trộn lẫn các loại kim loại khác nhau lại, các nguyên tử của chúng sẽ giúp bù đắp vào khoảng trống lẫn nhau, từ đó làm cho hỗn hợp kim loại mới sẽ cứng hơn hẳn. Nhân loại trước đó từng thành công trong việc làm cho đồng cứng hơn bằng các pha trộn với thiếc, cũng như chính bản thân thép đã được phối hợp giữa sắt và cacbon theo một tỷ lệ nhất định. Wilm cho rằng, chỉ cần tìm ra công thức pha trộn các loại kim loại khác vào nhôm, ông sẽ có được một loại hợp kim bền bỉ hơn.

Nghĩ là làm, Wilm thử nghiệm rất nhiều hỗn hợp kim loại khác nhau với nhôm. Cho đến một ngày, ông chốt được một hỗn hợp mới khá phức tạp bao gồm nhôm, đồng, mangan và magie. Công thức này trên lý thuyết là một phát minh hoàn toàn lý tưởng, ngoại trừ một điều sau nhiều lần thử đi thử lại, hợp kim mới sau khi tôi luyện mềm đến mức sức người vặn phát là cong. Cuối cùng, khi nản chí, ông đưa ra một quyết định mà từ đó sẽ làm thay đổi lịch sử nhân loại về sau: quăng đó đi chơi.

Sau khi thư thả đầu óc trở về, Alfred Wilm phát hiện mớ hợp kim mà ông thảy đó vài ngày trước đột nhiên cứng một cách vi diệu. Hóa ra, ông đã đúng từ đầu cho đến cuối, bao gồm cả việc không làm gì nữa… Trong cấu trúc hợp kim khi tôi luyện, có những gốc nguyên tử rễ đã được hình thành. Nếu ngay lập tức sử dụng, những gốc rễ này chưa thể phát huy tác dụng được. Cái chúng cần là có thêm vài ngày để phát triển tỏa ra như cây leo, lấp đầy những khoản trống trong cấu trúc hợp kim. Cùng là một thứ đó, nhưng trước và sau vài ngày lại là hai cấu trúc hoàn toàn khác biệt. Định mệnh đã không xảy ra nếu như lúc ấy Wilm cố gắng thử nhiều cách khác nữa, và con người có lẽ sẽ phải chờ lâu hơn nữa trước khi Duralumin (tên được đặt cho loại hợp kim này) xuất hiện, đóng góp vào nền văn minh nhân loại.

Câu chuyện thong thả lượm được bí kíp của Alfred Wilm đã chứng minh một điều, đôi khi chậm một chút chưa chắc là dở. Nếu như những loài cây khác có tốc độ nảy mầm khá nhanh thì cây tre phải cần đến gần năm năm trời chỉ để cắm bộ rễ sâu xuống đất trước khi, chỉ trong vài tuần, nó sẽ lớn nhanh như thổi. Amazon đã chịu lỗ đến mười năm trời chỉ để phát triển hệ thống và sau đó vươn cao mạnh mẽ đưa Jeff Bezos lên top 3 những người giàu nhất thế giới. Đôi khi, những gì cần thiết người ta đã có tất cả rồi, cái cần làm là cho nó một chút thời gian nữa thôi…

Thế nhưng, một chút không phải là quá lâu. Vì quá mức thong thả, Alfred Wilm đã không kịp tiến hành công bố các thủ tục cần thiết để bảo vệ bằng sáng chế của mình. Duralumin bị các công ty trên thị trường vô tư sử dụng và lờ luôn tiền bản quyền. Sau nhiều nỗ lực kiện cáo bất thành, Wilm chấp nhận thua cuộc. Ông trở về làm nông dân và mất vào năm 1937 tại một nông trại.

Không phải lúc nào anh hùng cũng được tưởng thưởng.

Rất tiếc.

2 COMMENTS

  1. Nhưng nếu là em thì em cũng sẽ nhận làm như vậy dù không được tưởng thưởng nhưng rất tiếc:” Bạn không phải là nhà phát minh!”

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.