Thiên kiến sống sót và Hiệu ứng Bộ lọc

0
251

Trong Thế Chiến II, phe Đồng Minh đã theo dõi các vết đạn trên những chiếc máy bay bị địch bắn trúng. Kết quả trông giống ảnh dưới.

Họ bèn gia cố những chiếc máy bay tại những chỗ bị bắn trúng nhiều để chúng có thể chịu đựng được tốt hơn thế nữa. Tư duy lúc ấy là gia cố vào những nơi tập trung nhiều chấm đỏ và cả trên bề mặt nữa, ấy là một suy luận hợp lý. Sau cùng thì, ấy là những chỗ bị bắn nhiều nhất mà.

Song Abraham Wald, một nhà toán học lại đưa ra một kết luận khác: các chấm đỏ ấy chỉ nói lên tổn thất của những chiếc máy bay CÓ THỂ TRỞ VỀ CĂN CỨ

Abraham Wald cho rằng nhà sản xuất máy bay nên cải thiện vật liệu ở những chỗ không có chấm nào, bởi đó mới là nơi mà một khi ăn đạn máy bay sẽ RỤNG NGAY.

Hiện tượng này được gọi là thiên kiến kẻ tồn tại (survivorship bias). Và nói theo nghĩa đơn giản nhất ấy là, ngay khi nhìn vào những thứ tồn tại, chúng ta nên tập trung vào thứ đã không tồn tại được.

Một số ví dụ khác chẳng hạn như người ta cứ thống kê N thói quen của người thành đạt, M đặc điểm công ty phát triển mạnh mẽ nhưng họ có thể không nhìn ra là những người nghèo khổ hay công ty phá sản cũng có những đặc điểm đó.

_____________
(Tác giả: Đỗ Tiến)

Ngoài cách giải thích đơn giản về hiện tượng trên, bạn đọc có thể tìm hiểu cụ thể hơn về Thiên kiến sống sót và Hiệu ứng Bộ lọc trong Tập 3 – Hiệu ứng chim mồi – Các hiệu ứng tâm lý trong kinh doanh và đời sống

Tiki: https://tiki.vn/hieu-ung-chim-moi-tap-3-p56256828.html
Shopee: https://shopee.vn/S%C3%A1ch-Hi%E1%BB%87u-%E1%BB%A8ng-Chim-M…
Fahasa: https://www.fahasa.com/hieu-ung-chim-moi-3.html

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.